Υπάρχει ένα στριπάκι στην Μαφάλντα, όπου η Σουζανίτα -που ονειρεύεται να γίνει σύζυγος πλούσιου και διάσημου γιατρού- τής λέει, πως θα πηγαίνουν με τον σύζυγό της σε δεξιώσεις θα τρώνε χαβιάρι, αστακό κλπ και πως με τα έσοδα των εκδηλώσεων αυτών θα αγοράζονται ζάχαρη, μακαρόνια και αλέυρι για να τρώνε οι άτυχοι αυτού του κόσμου.*
Έχω την αίσθηση ότι πολλοί έχουν αυτήν την αντίληψη για τις διάφορες φιλανθρωπικές εκδηλώσεις. Άχρηστα κοσμικά γεγονότα, όπου περισσότερη σημασία έχει το τί θα γράψουν οι κοσμικογράφοι για το έγκλημα καθοσιώσεως να εμφανισθούν δύο «επώνυμες» κυρίες με το αυτό φόρεμα, παρά το τί έσοδα θα μαζευθούν. Σε αναλογία με την Σουζανίτα, αλλά από την πλευρά του σχολιαστή «βράχου» της ηθικής θα πουν: «Τόση περιττή χλιδή και στέλνουν ψίχουλα».
Σωστά; Ποιός ξέρει; Πριν, όμως, να απαντήσουμε θετικά ας σκεφτούμε την δική μας ανάλογη συμπεριφορά σε ανάλογα περιστατικά: Είμαστε έξω στην αγορά και ένας επαίτης μάς ζητά χρήματα. Τού δίνουμε κάτι και συνεχίζουμε τον δρόμο μας. Ψωνίζουμε (με αυστηρότατα κριτήρια, θα μπορούσε να πει κανείς και περιττά πράγματα, κυρίως αυτά), τρώμε, χρησιμοποιούμε υπηρεσίες. Όμως και εμείς ανάλογη συμπεριφορά δεν έχουμε με τους πάμπλουτους συμπολίτες μας (ή με εσάς πάμπλουτοι αναγνώστες μου; ). Τί δίνουμε στους επαίτες κλπ; Ψίχουλα.
Δεν έχει προλάβει να αναλάβει δράση κάπου μια ΜΚΟ και θα ακουσθούν σχόλια του τύπου: «Και τί κάναν για την Αλβανία/Βουλγαρία/Κύπρο/Ισραήλ/Παλαιστίνη/φτωχογειτονιές των ΗΠΑ…;  (βάζετε ό,τι θέλετε)». Κατ’ αναλογία το ερώτημα είναι : Αυτοί οι άνθρωποι ελεημονούν όλους όσους θα δουν στον δρόμο τους;
Πέραν των φιλανθρωπικών εκδηλώσεων υπάρχουν και οι συνεισφορές των επωνύμων ή/και των επιχειρήσεων με τις οποίες σχετίζονται στις ΜΚΟ. Και εδώ πάλι τα κακεντρεχή σχόλια: «Το κάνουν για να πέσει ο φορολογικός συντελεστής και για να πληρώσουν λιγότερο φόρο», «Δίνουν, τόσα όσα για να πέσει ο φορολογικός συντελεστής». Όμως και εμείς, όταν βάζουμε τις συνεισφορές μας σε ΜΚΟ στο τμήμα των δαπανών στην φορολογική μας δήλωση, για τον ίδιο λόγο δεν το κάνουμε;
Υπάρχει μία περίεργη τάση να αμφισβητούμε την ηθική των άλλων και την καλή τους πρόθεση, αλλά ποτέ την δική μας. Είναι το ανάλογο με την φοροδιαφυγή: το να μη ζητάμε απόδειξη στα μαγαζιά (ή να μη μάς κόβουν) είναι το ίδιο αντικειμενικά κατακριτέο με την φοροδιαφυγή μιας μεγάλης επιχείρησης (χωρίς αυτό να σημαίνει, βέβαια, ότι ως πράξεις θα έπρεπε να κολασθούν ακριβώς με τον ίδιο τρόπο). Το ανάλογο, εάν θέλετε με το ζήτημα της προστασίας του περιβάλλοντος. Η οικολογία πρέπει να ξεκινήσει από τους άλλους και το σκουπιδάκι, που πετούν στον δρόμο είναι έγκλημα. Αντιθέτως τα δικά μας απορρίματα είναι: «έλα μωρέ τώρα, για μια φορά…»
Υπάρχει και το ερώτημα, πώς θα έπρεπε να αμοίβονται οι υπάλληλοι και τα στελέχη των ΜΚΟ. Δεν ξέρω, τί πολιτική ακολουθούν αυτές, αλλά υπάρχουν άνθρωποι, που είναι αρκετά σκεπτικοί και που λίγο πολύ πιστεύουν ότι οι εργαζόμενοι στις ΜΚΟ δεν θα πρέπει να παίρνουν και πολύ παραπάνω από τον «βασικό μισθό», ακόμα και εάν είναι στελέχη. Νομίζω ότι αυτή η προσέγγιση είναι λανθασμένη. Οι ΜΚΟ θα πρέπει να δίνουν ελκυστικές αμοιβές στα στελέχη και στους «απλούς» εργαζομένους. Ελκυστικές, για να προσελκύουν ικανά στελέχη. Οι ΜΚΟ πρέπει να δρουν σε ένα περίπλοκο περιβάλλον, να επικοινωνούν με κυβερνήσεις, οργανισμούς, οργανώσεις και επιχειρήσεις και χρειάζονται ικανά στελέχη για αυτό. Μπορεί να μην έχουν σκοπό το κέρδος, αλλά σε πολλά θα ομοιάζουν με επιχειρήσεις. Συνεπώς θα πρέπει να προσελκύουν ανθρώπους, που θα έχουν την γνώση της οργάνωσης, διοίκησης κλπ και να τους προσφέρουν ελκυστικές αμοιβές, ώστε η εργασία σε ΜΚΟ να αποτελεί προοπτική εργασίας. Στο κάτω κάτω είναι εργασία, πλήρους απασχόλησης, και μόνο με αυτήν την προοπτική μπορούν να προσφέρουν. Αλλοιώς, πρόκειται για καλοπροαίρετη φιλανθρωπία. Ασφαλώς, κανείς δεν περιμένει το στέλεχος μιας ΜΚΟ να έχει τις εξωφρενικές αμοιβές, που διαβάζουμε στα «ροζ φύλλα» και που φαντάζομαι φαίνονται στους περισσότερους από εμάς εξωφρενικές ή εξωπραγματικές. Ενδεχομένως να περιμένουμε να είναι και αυτό μέλος είτε στην ΜΚΟ, που εργάζεται είτε σε άλλες.

Είναι πολύ εύκολο να φτάσουμε στην αδράνεια, είτε επειδή η έλευση του τέλειου κόσμου φαίνεται να είναι δύσκολη, είτε επειδή οι άλλοι δεν ανταποκρίνονται στις υψηλές μας απαιτήσεις (ωμότερα: δεν συνεισφέρουν κάνοντας μας να αντιδρούμε λέγοντας: «κορόϊδο είμαι;») Όμως, είναι με τα μικρά και όχι με τα μεγάλα βήματα, όπου στο τέλος ο κόσμος μας προχωρά.  

*Ενώ είχα ξεκινήσει την σύνταξη της δημοσίευσης αυτής, άρχισα να ξεφυλλίζω την ποιητική συλλογή της Στέλλας Καραμολέγκου Σπασμένα Αγάλματα, Αιγόκερως 1985, που μού έδωσε ο zero2one Το ποίημα «Επανάληψη» γράφει:
Χιλιόμετρα υποσχέσεις/ σε φωτισμένα σαλόνια/ τρώγωντας μπρικ και σολωμό./Αλλάζουμε τον κόσμο με τα λόγια./ Το πρωί, όλα ίδια.

Advertisements

7 responses »

  1. Ο/Η gazakas λέει:

    Βέβαια υπάρχει και η κριτική των ΜΚΟ από τα αριστερά, που λέει ότι αποτελούν παυσίπονο σε καρκινοπαθή και ότι στην πραγματικότητα με έναν τρόπο αυξάνουν αντί να μειώνουν τα προβλήματα του Τρίτου Κόσμου, αφού δεν αλλάζουν την κατάσταση αλλά απλώς βελτιώνουν λιγάκι τη ζωή κάποιων …

  2. Ο/Η Ντροπαλός λέει:

    Μα βελτιώνοντας κάπως έστω και απειροελάχιστα την ζωή κάποιων, δεν αλλάζει η κατάσταση προς το καλύτερο;

  3. Ο/Η gazakas λέει:

    Για τους ανθρώπους του Τρίτου Κόσμου φαντάζομαι ότι μπορούμε να συμφωνήσουμε ότι «βελτίωση της ζωής» σημαίνει πρώτα αύξηση προσδόκιμου μέσου όρου ζωής, μείωση μεταδοτικών ασθενειών, μείωση παιδικής θνησιμότητας, κοκ. Και μετά; Χάρη σε όλα αυτά δεν θα αυξηθούν και οι πληθυσμοί τους; Δεν θα χρειάζεται τότε ακόμα μεγαλύτερη δράση και σε ακόμα μεγαλύτερο χρονικό εύρος από τις ΜΚΟ;

  4. Ο/Η zero2one λέει:

    Παρατηρήσεις μου:

    α)

    Αν είναι να δώσουμε χρήματα για καλό σκοπό, καλύτερα να τα δώσουμε σε κάποιον που θα τα διαχειριστεί όσο γίνεται καλύτερα (π.χ. σίγουρα καλύτερα στην action aid ή στο τάδε ελληνικό ίδρυμα παρά κατ’ ευθείαν στον επαίτη)

    β)

    @gazakas

    Πράγματι το να δίνεις ένα κατιτίς για να βοηθήσεις λίγο την ανάπτυξη του τρίτου κόσμου είναι απλά σα να βγάζεις μια σταγόνα νερό από ένα πλοίο που βουλιάζει: Προσπάθεια που χάνεται. Εξ άλλου είναι άκρως βολικό, αφού δεν αλλάζεις τον τρόπο ζωής σου. Για να αλλάξει η κατάσταση πρέπει να απαρνηθούμε τον τρόπο ζωής μας. Και λίγοι είναι διατεθειμένοι να το κάνουν.

  5. Ο/Η Ντροπαλός λέει:

    @gazakas
    Θα χρειασθεί αναμφισβήτητα. Ο στόχος, όμως, είναι σε βάθος χρόνου να μην υπάρχει (τόσο μεγάλη) εξάρτηση από τις ΜΚΟ, αλλά να έχουν τα άτομα και οι πληθυσμοί γενικότερα τις δυνατότητες προϋποθέσεις κλπ να αυτενεργούν για την αειφορία τους κλπ (ανάπτυξη γνώσεων, θέσεις εργασίας, καλό υγειονομικό σύστημα κλπ)
    @zero2one. Και εγώ συμφωνώ μαζί σου ότι καλύτερα στην ΜΚΟ απ’ ότι στον επαίτη. Βέβαια, η δημοσίευσή μου δεν είχε θέμα τόσο το πού δίνουμε την βοήθειά μας, αλλά τα διπλά πρότυπα στις αξιολογήσεις μας μεταξύ του εαυτού μας και των άλλων.
    Νομίζω, ότι εάν όλοι (ή έστω κάποιοι) «βγάζουμε μια σταγόνα νερό από το πλοίο, που βυθίζεται», ότι κάτι γίνεται.
    Το να απαρνηθούμε τον τρόπο ζωής μας είναι μάλλον αδύνατο και νομίζω σίγουρη συνταγή αποτυχίας και για εμάς και για τους άλλους, διότι φαντάζομαι λειτουργεί το εξής νοητικό πλαίσιο, σε συνδυασμό με «την σταγόνα στον ωκεανό»

    1) Ο τρόπος ζωής μου δεν είναι τέλειος και πρέπει να τον απαρνηθώ.
    2) Δεν έχω την δύναμη να τον απαρνηθώ.
    3) Ό,τι κάνω είναι «σταγόνα στον ωκεανό» και δε πλησιάζει σε τίποτα την ιδανική και τέλεια κοινωνία (τώρα ποιά είναι αυτή….; )
    Αποτέλεσμα: Απραξία

    Θεωρώ προτιμότερο να προσπαθεί κανείς να αλλάξει πράγματα στον τρόπο ζωής του και να προσπαθεί έστω και με σταγόνες στον ωκεανό να μειώσει τα προβλήματα του κόσμου.

  6. Ο/Η gazakas λέει:

    Η δύναμη των μεταφορών είναι τόσο μεγάλη που καμιά φορά η απλή χρήση μιας διαφορετικής μεταφοράς μπορεί να μας οδηγήσει σε τελείως διαφορετικούς δρόμους. Δυστυχώς, η προσφορά των ΜΚΟ και όλων ημών που είμαστε αρωγοί τους δεν μοιάζει με αυτό που περιγράφεις, zero2one. Κι αυτό γιατί δεν ισχύει αυτό που λες Ντροπαλέ, ότι δηλαδή αν βγάλουμε πολλές σταγόνες όλοι μαζί, μπορεί να σωθεί το πλοίο. Ξέρουμε όλοι πως ο βασικότερος λόγος για την ύπαρξη ενός «Τρίτου Κόσμου» στη Γη οφείλεται ακριβώς στην εκμετάλλευσή του από τον «Πρώτο.» Όσο λοιπόν θα παραμένουν τα πολιτικά και οικονομικά αίτια που οδηγούν στην εξαθλίωση δισεκατομμύρια ανθρώπων, η προσπάθεια των ΜΚΟ θα είναι καταδικασμένη να αποτελεί πρόσκαιρη ανακούφιση και βολικό άλλοθι και, αν υιοθετήσει κανείς μια πιο ακραία άποψη, ίσως αυτή η καλοπροαίρετη προσπάθεια ίσως τελικά οδηγεί στην ποσοτική αύξηση του πόνου στον κόσμο, αφού η όποια βελτίωση της ζωής όλων και περισσότερων ανθρώπων θα προσκρούει στην ίδια διεθνή κατάσταση. Θα έχουμε λοιπόν πιο πολλούς ζωντανούς να βοηθήσουμε χωρίς να μπορούμε…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s