Το νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης σχετικά με την δυνατότητα των ( θ ) συζύγων να διατηρούν ή όχι το επώνυμό τους έχει προκαλέσει αντιδράσεις. Αφ’ ενός πιστεύεται ότι θα υπάρχουν πιέσεις σε μέλλουσες συζύγους να μεταβάλουν το επώνυμό τους μετά το γάμο, αφ’ ετέρου τονίζονται και ενδεχόμενα πρακτικά προβλήματα: μία γυναίκα, της οποίας ο γάμος θα διαλυθεί, θα πρέπει να επιστρέψει σε πρότερο επίθετο, ή να πάρει άλλο, εάν συνάψει επιπλέον γάμο. Θα μπορούσαμε, βέβαια, να ισχυρισθούμε επιπλέον τα εξής: Ότι το να αλλάξει μία γυναίκα το επίθετό της δείχνει ότι δημιουργείται μία νέα αυτόνομη οικογένεια. Επίσης: γιατί η αλλαγή να αφορά τις γυναίκες αποκλειστικά και όχι και τους άνδρες;
Ας σημειωθεί επιπλέον ότι υπάρχουν γνωστές γυναίκες, οι οποίες μετά τον γάμο τους συστήνονται, αφού πέρασαν μία φάση διπλού επωνύμου, με το επώνυμο του συζύγου τους. Προφανώς, αυτό θα έγινε με νομική πράξη αλλαγής επωνύμου.
Δεν γνωρίζω, εάν υπάρχει η τέλεια λύση στο ζήτημα των επωνύνων, ούτε γνωρίζω, εάν υπάρχει η καλύτερη δυνατή, διότι υπάρχει και το ζήτημα της γλωσσικής πραγματικότητας. Και αυτό πολύ απλά δείχνει εξάρτηση της γυναίκας. Παλαιότερα από την οικογένεια (ή μόνο τον πατέρα της) και μετά τον γάμο την οικογένεια του συζύγου της (ή μόνο αυτόν). Μετά την αλλαγή του αστικού δικαίου παραμένει απλά η εξάρτηση από την πατρική οικογένεια.
Πολύ απλά, εάν ο κύριος με το επίθετο Κάποιος έχει τόσο αρσενικούς, όσο και θηλυκούς απογόνους, οι αρσενικοί θα φέρουν το κλινόμενο επίθετο Κάποιος και την ανάλογη αυτονομία, ενώ οι θηλυκοί το άκλιτο Κάποιου, το οποίο δείχνει εξάρτηση: η Χ (κόρη του/ανήκουσα στην οικογένεια του) Κάποιου. Εάν η κ. Κάποιου συνάψει γάμο με τον κ. Άλλο, ακόμα και εάν δεν μεταβάλει το επίθετό της σε κ. Άλλου, πάλι υπάρχει η έννοια της εξάρτησης. Καταργείται,βέβαια, αυτή η χροιά μεταβίβασης, λες και η γυναίκα είναι αντικείμενο.
Στην Ρωμαϊκή κοινωνία υπήρχαν και εκεί ονοματολογικές διακρίσεις κατά των γυναικών (στην ουσία οι γυναίκες δεν είχαν όνομα, αλλά έδειχναν σε ποιό γένος άνηκαν: πχ όλες οι γυναίκες του γένους των Ιουλίων λέγονταν Ιουλίες και διαχωρίζονταν με το πρεσβυτέρα, νεωτέρα, αριθμητικά δευτέρα τρίτη κλπ), όμως υπάρχουν και στοιχεία, ας πούμε καταχρηστικά, ισότητας:
1) Εξάρτηση παρουσίαζαν, τόσο οι άνδρες, όσο και η γυναίκες. Πολύ απλά Ιούλ-ιος σημαίνει ο ανήκων στο γένος του Ιούλου Ιουλία, η ανήκουσα στο γένος του Ιούλου.
2) Η Ιουλία, όπως και το Ιούλιος κλινόταν, γεγονός που έδινε γλωσσική τουλάχιστον αυτονομία. (Εδώ και εδώ σχετικά με τα ρωμαϊκά ονόματα.)
Στην δεν γαλλική πρακτική, εάν έχω καταλάβει καλά, η έννοια της εξάρτησης των γυναικών έχει καταργηθεί με την κατάργηση του de. Πολύ απλά στην οικογένεια Quelquune, τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες φέρουν αυτό το επίθετο. Δεν έχουν, δηλαδή, οι άνδρες το επίθετο Quelquune και οι γυναίκες το deQuelquune. (Εδώ για πτυχές των γαλλικών ονομάτων).
Το θέμα της γλωσσικής προσέγγισης είναι πολύ σημαντικό. Πώς θα λυθεί; Δεν γνωρίζω, αλλά δεν νομίζω με νόμους. Ας προσέξουμε το εξής : Γραμματικά σωστά είναι οι τύποι η Κάποια Τρεχαγυρευοπουλίδου, της Κάποιας Τρεχαγυρευοπουλίδου ή Κάποια Εκείνη, της Κάποιας Εκείνη και όχι Κάποιας Τρεχαγυρευοπουλίδους ή Κάποιας Εκείνης. Ίσως οι γραμματικώς λανθασμένοι τύποι να δείχνουν κάποια λύση.

Advertisements

2 responses »

  1. Ο/Η An-Lu λέει:

    Εγώ πάλι δεν έχω καταλάβει γιατί σκαλίζουν πάλι το θέμα, αφού το Οικογενειακό Δίκαιο του 1983, το έχει λύσει αυτό το ζήτημα. Αμφότεροι οι σύζυγοι διατηρούν το επώνυμο που επιθυμούν και με την πράξη επωνυμίας των τέκνων (αυτό είναι η στην ουσία ο πολιτικός γάμος) λύνεται κατά τη θέληση των συζύγων και αυτό το ζήτημα.

  2. Ο/Η e. λέει:

    Πω πω, γύρισα στα νιάτα μου!
    Το ξέρετε το προ 80 φεμινιστικό σύνθημα;

    Δεν είμαι του πατρος μου
    Δεν είμαι του ανδρός μου
    Είμαι ο εαυτός μου!

    Το θέμα ήταν πάντα η γενική κτητική. Και για μένα έχει σημασία το αν συνεχίζει να υφίσταται.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s