Καθώς το βιβλίο της Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού έχει σηκώσει θύελλα αντιδράσεων, σκέφτηκα να το δω ιδίοις όμμασι, να μην βασισθώ δηλ. στα λεγόμενα και γραφόμενα άλλων, ιδίως όταν ακούγεται ότι επικριτές του δεν αντέγραψαν αλλά παρέφρασαν σημεία του, έτσι ώστε να δημιουργήσουν αρνητικές εντυπώσεις, τόσο για το βιβλίο, όσο και για την συγγραφική του ομάδα. Θα το σχολιάσω ανά διαδικτυακά αρχεία, όπως έχει χωρισθεί σε επί μέρους αρχεία pdf από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Ξεκινώ, λοιπόν από τις σελίδες 1-23.
Στην σελίδα 2 διαβάζουμε ότι Μέσα σε μια ατμόσφαιρα χαράς οι άνθρωποι δημιουργούν σπουδαία έργα ζωγραφικής, γλυπτικής, αρχιτεκτονικής και λογοτεχνίας. Αυτή η αναφορά σε ατμόσφαιρα χαράς ηχεί μάλλον παράξενα, εάν σκεφτούμε ότι οι συνθήκες ζωής στην Ευρώπη μέχρι και το σχετικά πρόσφατο παρελθόν ήταν δύσκολες (πχ μεγάλη νεογνική και βρεφική θνησιμότητα, χαμηλός μέσος όρος ζωής, ακατάλληλες συνθήκες υγιεινής κλπ). Ενδεχομένως οι συγγραφείς να έχουν επιρρεαστεί από την εξιδανικευμένη εικόνα της Αναγέννησης και δη της Φλωρεντινής. Φυσικά η Φλωρεντινή Αναγέννηση δεν είναι μόνο μια εξιδανικευμένη περίοδος της Ιστορίας και ούτε οι συγγραφείς οι μόνοι, που έχουν πέσει σε αυτήν την παγίδα. Λίγο πολύ όλοι έχουμε πέσει σε αυτήν. Σκεφτείτε μεταξύ άλλων την περίοδο του Χρυσού Αιώνος του Περικλέως, την περίοδο της Pax Romana, τον Χρυσό Αιώνα των Κάτω Χωρών κλπ.
Εάν και γράφεται ότι η τυπογραφία (επεξηγείται στο γλωσσάρι) προώθησε τον ουμανισμό αλλά και την Μεταρρύθμιση ίσως θα χρειαζόταν μια περαιτέρω επεξήγηση.
Στην ενότητα Μαθητεία στην Ιστορία υπάρχει η εικόνα ενός πίνακα του 17ου αιώνα. Όμως, τότε- έχω την εντύπωση- η περίοδος δεν ήταν της Αναγέννησης.
Στο 2ο μέρος της πρώτης ενότητας: «Η Ευρώπη ανακαλύπτει τον κόσμο», οι συγγραφείς εξηγούν στους μαθητές έναν από τους κυριότερους λόγους, εάν όχι τον κυριότερο: η Οθωμανική Αυτοκρατορία είχε αποκλείσει τους ως τότε γνωστούς χερσαίους εμπορικούς δρόμους και έπρεπε να βρεθούν νέοι είτε χερσαίοι είτε θαλάσσιοι (σ.5). Στην ενότητα Μαθητεία στην Ιστορία, ο μαθητής μαθαίνει ότι η ιστορία των ανακαλύψεων έχει και τα σκοτεινά της σημεία. Βέβαια, εάν και το βιβλίο δεν το κάνει αυτό, καλό θα είναι ο εκπαιδευτικός να προστατεύσει τους μαθητές από το περιρέον ιδεολόγημα ότι εάν τις ανακαλύψεις τις είχαν κάνει οι Έλληνες-και όχι οι «κακοί» Δυτικοί- γεγονότα, όπως αφανισμός πολιτισμών κλπ δεν θα είχαν συμβεί, διότι οι Έλληνες είναι εγγενώς ανώτεροι. Καλό θα είναι, όχι μόνο να τους προστατεύσει αλλά και να τους κάνει και κριτικούς.
Ακολούθως οι μαθητές και οι μαθήτριες εισάγονται στην περίοδο του Διαφωτισμού. Εάν και αναμφίβολα κέντρο του Διαφωτισμού ήταν η Γαλλία, ο ρόλος της Αγγλίας φαίνεται να αγνοείται. Ας μην λησμονούμε ότι φιλόσοφοι του Διαφωτισμού θαύμαζαν το πολιτικό σύστημα της Αγγλίας ως δικαιότερο από το γαλλικό, ενώ και -εάν θυμάμαι καλά- συμβατικά ο αιώνας του Διαφωτισμού είναι η περίοδος από την Ένδοξη Επανάσταση του 1688 μέχρι την Γαλλική Επανάσταση. Υπάρχει μία άκρως ενδιαφέρουσα πρόταση, την οποία μεγαλώνοντας όλοι την ξεχνάμε. Είναι η εξής:  Οι φιλόσοφοι του Διαφωτισμού δεν περιορίζονται στην μελέτη, αλλά προσπαθούν να βελτιώσουν τον κόσμο με συγκεκριμένες προτάσεις. Αντιθέτως σήμερα έχω την αίσθηση ότι οι πιο πολλοί, ίσως και οι ίδιοι που αυτοχαρακτηρίζονται ως φιλόσοφοι, νομίζουν ότι οι φιλόσοφοι δεν είναι τίποτα άλλο παρά θεωρητικολογούντες γκρινιάρηδες, οι οποίοι δεν έχουν να κάνουν καμία ουσιαστική πρόταση.
Είναι ενδιαφέρον να σημειώσουμε ότι τα ονόματα των χαρακτηριστικών εκπροσώπων του Διαφωτισμού δίνονται με την κλασσική μεταγραφή τους και όχι με την απλοποιημένη (π.χ. Βολταίρος και όχι Βολτέρος).
Στην «Μαθητεία στην Ιστορία» που ακολουθεί στο «Πρακτικές εφαρμογές της επιστήμης» υπάρχει ένα μικρό λάθος με την εικαστική πηγή σχετικά με τον εμβολιασμό, αφού δεν υπάρχει φωτογραφία αγάλματος, (ίσως αυτό το άγαλμα να εννοούσαν ) αλλά πίνακας που απεικονίζει εμβολιασμό. Στην «Διάκριση των εξουσιών» υπάρχει το ενδιαφέρον ερώτημα, εάν υπάρχει η διάκριση στην Ελλάδα. Μια καλή αφορμή για συζήτηση σχετικά με την συνταγματική τυπικότητα και την πολιτική πραγματικότητα, αλλά και συζήτηση σχετικά με τον ρόλο της πολιτικής και τις διάφορες απλοποιήσεις, που ακούγονται (π.χ όλοι τα παίρνουν, τέλος ιδεολογιών κλπ)
Το βιβλίο συνεχίζει κάνοντας αναφορά στην Γαλλική Επανάσταση. Ένσταση έχω εδώ στην μεγαπερίοδο των τριών γραμμών Τις προσπάθειες των αντιπροσώπων….για να υπερασπιστεί την Επανάσταση. Καλύτερα θα ήταν να είχε διατυπωθεί σε χωριστές και μικρότερες περιόδους.
Η «Μαθητεία στην Ιστορία», που ακολουθεί έχει μεταξύ των πηγών και την Διακήρυξη των δικαιωμάτων της γυναίκας και της Πολίτισσας, σύντομο βιογραφικό της Ολυμπίας ντε Γκουζ και την πορεία των γυναικών προς τις Βερσαλλίες, προφανώς των poissardes. Οι πηγές αυτές είναι ενδιαφέρουσες στο ότι: 1) δείχνουν στους μαθητές ότι και οι γυναίκες είναι ιστορικά υποκείμενα (από τις ανώνυμες, όπως οι poissardes μέχρι τις «επώνυμες» πχ ντε Γκουζ). 2) Σε παλαιότερα χρόνια το αίτημα για ελευθερία κλπ δεν περιελάμβανε όλον τον πλυθησμό και σίγουρα όχι τις γυναίκες. Φαινόταν μάλιστα απολύτως φυσική αυτή η παράλειψη.
Η σύνθεση που ακολουθεί συνοψίζει τα επιτεύγματα της περιόδου από την Αναγέννηση μέχρι την Γαλλική Επανάσταση προχωρά δε στις μακροεπιδράσεις τους τον 19ο και τον 20ο αιώνα. Δεν γνωρίζω κατά πόσο ο «Ευρωπαϊκός πολιτισμός γίνεται ιδανικός πολιτισμός για όλους» (σ. 14). ϊσως ναι με βάση την δυτικοκεντρική ιστορία. Με βάση, όμως, άλλες προσεγγίσεις, ισχύει αυτό; Τι διδάσκονται π.χ οι Ιάπωνες στην ιστορία τους ή οι Κινέζοι;
Γράφεται επίσης: Πολλά από τα προβλήματα…λύνονται. Δημιουργούνται, όμως, νέα…εξακολουθούν να υπάρχουν αδικίες (σ. 14). Η ένστασή μου εδώ είναι ότι δημιουργείται στον μαθητή η εντύπωση ότι με το πέρασμα του χρόνου τα προβλήματα θα μειώνονται μέχρι να εκλείψουν. Αυτό δεν ισχύει. Νέα προβλήματα δημιουργούνται, εάν και έχω την αίσθηση ότι, όσο περνά ο καιρός το ισοζύγιο γίνεται θετικότερο. Σίγουρα, όμως, δεν εξαφανίζονται. Μακάρι!
Στην σελίδα 15 αρχίζει η δεύτερη ενότητα: «Οι Έλληνες υπό ξένη κυριαρχία». Τα χρονολογικά πλαίσια που τίθενται 1453-1821 είναι προφανώς συμβατικά από την στιγμή που περιοχές του ελληνικού χώρου ήταν υπό ξένη κυριαρχία, τόσο πριν το 1453, όσο και μετά το 1821. Ακόμα και το ίδιο το ελληνικό Κράτος το 1830 έγινε ανεξάρτητο. Εξάλλου και στον χρονολογικό πίνακα, η Λατινοκρατία -και αυτή μορφή ξένης κυριαρχίας- πλαισιώνεται χρονολογικά από το 1204 μέχρι το 1797.
Στην σελίδα 16, η τρίτη παράγραφος δίνει ένα από τα κλειδιά (εάν και θέλει συζήτηση και παρότρυνση για να το ανακαλύψουν οι μαθητές, κάτι που γίνεται μάλλον στην «Μαθητεία στην Ιστορία της σελ. 19), που οι Έλληνες προτίμησαν την Οθωμανική από την Φραγκική κατάκτηση, έστω και εάν αυτό εκ των υστέρων μάς φαίνεται παράλογο. Η Λατινοκρατία, δεν αναγνωρίζει δικαιώματα εκπροσώπησης και αυτοδιοίκησης, κάτι που φαινόμενικά υπόσχονται οι Οθωμανοί. Τώρα, εάν οι τελευταίοι το τήρησαν και εάν οι τοπικές κοινότητες της τουρκοκρατούμενης Ελλάδας με τους προεστούς ήταν «δημοκρατικότερες» από αυτές της Λατινοκρατούμενης με τους κόμιτες είναι σημαντικό θέμα προς συζήτηση.
Δεν εξηγείται γιατί οι εξεγέρσεις στις Λατινοκρατούμενες περιοχές έχουν κοινωνικό, ενώ στις Τουρκοκρατούμενες απελευθερωτικό χαρακτήρα. δεν ξέρω είναι αλήθεια, κατά πόσο αληθεύει αυτή η διάκριση ή κατά πόσο υπηρετεί το «απλουστευτικό» σχήμα ότι οι προαιώνιοι εχθροί μας είναι οι Τουρκοί, οπότε η όποια δουλεία σε άλλους (πχ «Φράγκους») είναι ασήμαντη και δεν χρειάζεται τίποτα άλλο παρά κοινωνικές επαναστάσεις.
Είναι άκρως ενδιαφέρον, ότι η «Μαθητεία στην Ιστορία» της σελίδας 17 ασχολείται με την κοινωνική οργάνωση των βενετοκρατούμενων περιοχών και συγκεκριμένα με τα Επτάνησα. Τα τελευταία, καθώς δεν ταιριάζουν απόλυτα με το υπεραπλουστευτικό, άρα και λανθασμένο, σχήμα της ελληνικότητας είναι κάπως «άβολα» και συνήθως παρακάμπτονται.
Το ενδιαφέρον σημείο στην σελίδα 18, είναι η αναφορά στο παιδομάζωμα και στους εξισλαμισμούς. Οι συγγραφείς προσπαθούν να εξισορροπήσουν μεταξύ της παραδοσιακής μέχρι τώρα εικόνας του παιδομαζώματος (βίαιοι απάνθρωποι Οθωμανοί στρατιώτες να αποσπούν βρέφη από το στήθος της μάνας τους κλπ) και πηγών, που έχω ακούσει ότι υπάρχουν και που λένε ότι πολλοί γονείς «αναγκάζονταν» όχι από την Οθωμανική διοίκηση, αλλά από τις ανάγκες να δώσουν τα παιδιά τους (προφανώς με πόνο καρδίας). Ανάγκες μπορεί να ήταν οικονομικές, η αίσθηση ότι πηγαίνοντας με τα «νερά της εξουσίας» μπορεί να είχαν καλύτερο επίπεδο κλπ. Ίσως να υπήρχε τόσο το βίαιο παιδομάζωμα όσο και ηθελημένο. προφανώς για αυτό, οι συγγραφείς αναφέρονται σε στρατολόγηση, χαμηλώνοντας τους τόνους σε σχέση με την παραδοσιακή προσέγγιση, παρά σε βίαια στρατολόγηση. Οι εξισλαμισμοί, πάντως, χαρακτηρίζονται βίαιοι.
Στην σελίδα 20 οι μαθητές πληροφορούνται για την οικονομία και τα επαγγέλματα της εποχής. Παρά την Τουρκοκρατία οι υπόδουλοι Έλληνες και επαγγέλονταν και προφανώς ερωεύονταν, παντρεύονταν κλπ. Αυτό είναι κάτι, που τα παλαιότερα βιβλία δεν το έλεγαν στους μικρους μαθητές και μαθήτριες. Επιπλέον, ο ενιαίος χώρος που σχημάτιζε την Οθωμανική Αυτοκρατορία, επέτρεπε στους Έλληνες να ασκούν εμπόριο σε μια αρκετά εκτεταμένη έκταση. Αυτό, βέβαια, δεν πρέπει να μας παρασύρει να εξιδανικεύουμε εκ των υστέρων την Οθωμανική Αυτοκρατορία ως έναν χώρο ελευθέρου εμπορίου, ως μια ατελή και προδρομική Ένωση, με την μορφή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Γενικότερα, σκοπός της ιστορίας είναι η ερμηνεία και όχι η εξιδανίκευση ή ό,τι άλλο.
Στις δύο τελευταίες σελίδες γίνεται αναφορά στην εκπαίδευση και σε θέματα, τα οποία συνεγείραν την κοινή γνώμη. «Μα υπήρχαν σχολεία να πηγαίνουν οι Έλληνες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία; Οι απολίτιστοι, δεν είχαν εμποδίσει κάθε εκπαίδευση; Την σχολική εκπαίδευση και την εθνική συνέιδηση δεν την κράτησε η Εκκλησία με το Κρυφό Σχολειό;»
Το «Κρυφό Σχολειό» μάλλον δεν υπήρξε. Το βιβλίο παραθέτει και πηγή του Κοσμά του Αιτωλού. Φυσικά, μπορούμε να υποθέσουμε ότι τα σχολεία της εποχής και η αντίληψη για αυτά διέφερε από την σημερινή. Είναι λάθος να νομίζουμε ότι πηγαιναν στα ίδια ακριβώς σχολεία και ότι αυτά απλώς λειτουργούσαν με κεριά για φωτισμό αντί για ρέυμα και ότι έγραφαν στην πλάκα αντί για το τετράδιο.
Οι επικριτές του βιβλίου, προτιμώντας την μυθολογία από τα δεδομένα των πηγών κατηγορούν αδίκως τους συγγραφείς ότι αγνοούν τον ρόλο της Εκκλησίας στην εκπαίδευση του Γένους, από την στιγμή που δεν αποδέχονται το «Κρυφό Σχολειό». Όμως στην σελίδα 22 διαβάζουμε: «Στην πρώτη βαθμίδα της εκπαίδευσης δάσκαλοι, συνήθως ιερείς, διδάσκουν ανάγνωση και γραφή μέσα από εκκλησιαστικά βιβλία, στα σχολεία των κοινών γραμμάτων», ενώ ο Κοσμάς ο Αιτωλός αναφέρεται ως «δάσκαλος του Γένους». Τέλος στην Μαθητεία στην Ιστορία, αναφέρεται ότι βασικά εκπαιδευτικά εγχειρίδια είναι θρησκευτικά βιβλία, όπως η Οκτώηχος.

Advertisements

5 responses »

  1. Ο/Η Kounoupi λέει:

    Μία άλλη ένσταση ενός ερασιτέχνη: βάζοντας στο ίδιο τσουβάλι την Ελληνική με τη Γαλλική Επανάσταση, δημιουργείς στο μαθητή την εντύπωση ότι υπήρξαν μεγέθη συγκρίσιμα (στο κάτω-κάτω, επαναστάσεις δεν ήταν κι οι δύο;).

  2. Ο/Η Αλέξανδρος λέει:

    «Οι συγγραφείς προσπαθούν να εξισορροπήσουν μεταξύ της παραδοσιακής μέχρι τώρα εικόνας του παιδομαζώματος και πηγών, που έχω ακούσει ότι υπάρχουν και που λένε ότι πολλοί γονείς “αναγκάζονταν” να δώσουν τα παιδιά τους.»

    Έχω εδώ εγώ μια ένσταση.

    Ποιες είναι οι πηγές που αναφέρονται με τόσο ήπια λόγια για το παιδομάζωμα; Και ποιος θα πρέπει να τις λαμβάνει υπόψη, τη στιγμή που υπάρχουν καταγεγραμμένες, αμέτρητες προσωπικές μαρτυρίες που ισχυρίζονται τα εντελώς αντίθετα;
    Ή μήπως η άποψη ενός επιστημονολόγου ιστορικού είναι πιο έγκυρη από την προσωπική μαρτυρία;

    Δε μπορώ να δεχθώ καμία «εξισορρόπηση» τη στιγμή που γνωρίζω ότι η προγιαγιά μου στη Σινώπη αρραβωνιάστηκε 4 ετών, τον προπάππου μου, ο οποίος ήταν 12 ετών, για να μην τους κλέψουν οι Τούρκοι.
    Και όλα αυτά μου τα διηγήθηκε ο παππούς μου.

    Για ποιον λόγο να «ισορροπήσουμε» μεταξύ δύο απόψεων όταν η μία είναι εντελώς λανθασμένη; Με αυτόν τον τρόπο πιστεύουμε ότι θα χαρακτηριστούμε αντικειμενικοί; Στην καλύτερη περίπτωση θα χαρακτηριστούμε αφελείς.
    Ή μήπως τα λόγια ενός οποιουδήποτε ιστορικού συγγραφέα, έχουν την ίδια βαρύτητα με τις δεκάδες χιλιάδων μαρτυρίες προσφύγων;

    Κλείνω με τον σχολιασμό της δήλωσης της υπουργού παιδείας επί του θέματος:
    «την ιστορία δεν την γράφει ο κάθε Έλληνας πολίτης, αλλά οι επιστήμονες».

    Σε αυτό το σημείο η υπουργός αγνοεί ότι ειδικά η ιστορία είναι εκείνη που γράφεται από τον κάθε Έλληνα πολίτη.
    Τα μαθηματικά, η φυσική, η ιατρική, γράφονται από επιστήμονες και αλίμονο αν γραφόταν από τους μη-καταρτισμένους.
    Η ιστορία όμως γράφεται από τον καθένα μας, διότι κανένας δεν είναι πιο καταρτισμένος από εμάς στο ζήτημα της δικής μας πραγματικότητας.
    Κάνει λάθος η υπουργός. Η ιστορία γράφεται από τον κάθε Έλληνα πολίτη, την ψήφο του οποίου με γλοιώδη και δουλοπρεπή τρόπο θα ζητήσει σε λίγους μήνες…

  3. Ο/Η Ντροπαλός λέει:

    Όταν το θέμα του βιβλίου ήταν στα «φόρτε» του, είχε ακουσθεί μία ανάλογη συζήτηση μεταξύ της υπευθύνου του βιβλίου και γνωστού παρουσιαστή της πρωινής ενημερωτικής ζώνης. Ο παρουσιαστής αναφερόταν στους δικούς του προγόνους, στην προσφυγιά κλπ.
    Κανείς δεν αμφισβητεί τις μαρτυρίες των προγόνων του παρουσιαστή, των δικών σας κλπ. Κανείς δεν αμφισβητεί τα βιώματά τους.
    Νομίζω, όμως, ότι η προσωπική ιστορία και το βίωμα δεν εξισώνεται με την επιστήμη της Ιστορίας.
    Πολύ πιθανόν η τελευταία να είναι ουδέτερη, να εμφανίζεται ψυχρή και τεχνοκρατική. Εδώ που τα λέμε άλλο είναι να λες «προσφυγιά» και άλλο να λες «εκτοπισμός», «ανταλλαγές πληθυσμών». Όμως, εάν και ουδέτερη σέβεται περισσότερο τις μαρτυρίες, καθώς δεν τις καταχράται, δεν τις χρησιμοποιεί δηλ. για αλλότριο σκοπό.
    Ο αλλότριος σκοπός είναι η χρήση των πηγών και της ιστορίας όχι για επιστημονική μελέτη, αλλά για να περασθούν μηνύματα ότι είμαστε οι καλύτεροι στον κόσμο, οι άλλοι μας μισούν κλπ.
    Ίσως παλαιότερα, όταν προσπαθούσαμε να συγκροτηθούμε ως Κράτος, μια τέτοια (σχολική) Ιστορία να ήταν χρήσιμη. Σήμερα, που γνωρίζουμε την ταυτότητά μας, τα αιτήματα να είναι άλλα.
    Πολύ διαφωτιστική είναι η εισαγωγή στο βιβλίο του κ. Δερτιλή <i>Ιστορία του Νεοελληνικού Κράτους</i>
    Νομίζω ότι οι ιστορίες του καθενός μας δεν ταυτίζονται με την Ιστορία ως επιστήμη. Ίσως το καλύτερο θα ήταν να διαβάζαμε, για να λυθούν οι απορίες μας, κάποιο βασικό εγχειρίδιο τού τί είναι ιστορία και ιστοριογραφίας.
    Και η Ιστορία είναι και αυτή επιστήμη και θεραπεύεται από τους επιστήμονές της.

  4. Ο/Η Αλέξανδρος λέει:

    Κατ’ αρχάς ας μην ξεχνάμε ότι είναι εντελώς διαφορετικό πράγμα η ιστορία που αναφέρεται σε γεγονότα, με την ιστορία που την απασχολούν ακαδημαϊκά, κοινωνιολογικά, καλλιτεχνικά κλπ θέματα.
    Η παρουσίαση εδώ, γίνεται με τον χαρακτήρα του μοντέρνου τρόπου προσέγγισης της ιστορίας ο οποίος, όχι σπάνια, πελαγοδρομεί μεταξύ αντικρουόμενων απόψεων, αφήνοντας περισότερα ερωτήματα απ’ ότι απαντήσεις.

    Αυτή η στάση εντούτοις, υφίσταται επιλεκτικά! Αξίζει να παρατηρήσουμε ορισμένα ζητήματα στα οποία η «μοντέρνα» ιστορία δεν ακολουθεί αυτήν την μέθοδο και είναι απόλυτη και αφοριστική.
    Με μια πρόχειρη σκέψη ήδη βρίσκω τρία τέτοια ζητήματα:
    1. Ο ναζισμός.
    2. Ο δυτικός χριστιανικός μεσαίωνας.
    3. Οι εθνοκαθάρσεις στη Σερβία.

    Ανεξαρτήτως της γνώμης που έχει ο καθένας μας για όλα αυτά, έχω να κάνω την εξής παρατήρηση: η ιστορία που γράφεται (ή που θα γραφεί για τη Σερβία) είναι απόλυτη και απλοϊκή. Κατακρίνει αβίαστα και δεν παραθέτει κανένα ελαφρυντικό. Δε δίνει καμία βαρύτητα στις μη καθιερωμένες απόψεις, ή και αν δώσει, θα είναι περιορισμένη, σε καμιά υποσημείωση, ή σε κανένα παράρτημα, παρουσιάζοντάς την εκ των προτέρων ως πρόφαση του κακού και όχι ως αιτία.
    Δεν καλλωπίζει τίποτα. Δεν τηρεί ίσες αποστάσεις και δεν προσπαθεί να δημιουργήσει κανενός είδους προβληματισμό.*

    Αυτό θέλω να το λάβουμε υπόψη μας όταν αναφέρουμε τα περί αλλοτρίου σκοπού. Διότι έχουν γίνει διατριβές επί διατριβών και δημοσιεύσεις επί δημοσιεύσεων πάνω στα παραπάνω αντικείμενα, με τον αντίλογο να λάμπει δια της απουσίας του.
    Εάν η επιστημονική έρευνα κωλυόταν από μια τέτοια νοοτροπία, τότε θα έπρεπε να διαγράψουμε μερικές χιλιάδες διδακτορικές διατριβές.
    Αλλά για τι είδους επιστημονικούς προβληματισμούς μιλάμε; Εδώ πρόκειται για την ιστορία που διδάσκονται δωδεκάχρονα παιδιά κι όχι φοιτητές της φιλοσοφικής. Οι ακαδημαϊσμοί σε μια τέτοια ηλικία είναι αντιπαιδαγωγικό να γίνονται.

    Ίσως οι ιστορίες του καθενός μας να μην ταυτίζονται με την ιστορία ως επιστήμη. Εάν όμως όλες οι προσωπικές ιστορίες συγκλίνουν, είναι αντιεπιστημονικό από οποιονδήποτε συγγραφέα το να αποκλίνει από αυτές.

    ___________________
    * Ανέφερες κι ένα ακόμα ζήτημα, αυτό της εθνικής ταυτότητας.
    Ειλικρινά, πιστεύεις ότι οι σημερινοί Έλληνες έχουν συνειδητοποιημένη εθνική ταυτότητα; Σε ποιον τομέα σου φαίνεται ότι ο σύγχρονος Έλληνας έχει έναν σαφή προσδιορισμό;
    Στη μουσική; Η μουσική μας σήμερα είναι ένα είδος rave με μπουζούκια. Στη λογοτεχνία; Πιθηκίζουμε συμπλεγματικά τα ξένα ρεύματα. Στην καθημερινότητα; Είναι η δουλεία του métro, bouleau, dodo, κατά τα μηδενιστικά δυτικά πρότυπα.
    Ο σύγχρονος Έλληνας, όχι μόνο έχει χάσει την ταυτότητά του, αλλά μοιάζει πολύ δύσκολο το να την ξαναβρεί, μέσα σε ένα κλίμα που στο όνομα μιας υποκριτικής καλής γειτονίας, του στερείται η δυνατότητα να παρέμβει ενεργητικά στην ιστορία του.

  5. Ο/Η Ντροπαλός λέει:

    @oistros
    Είδα το βίντεο. Νομίζω φαίνεται από το πόστ μου ότι αντιμετωπίζω αλλοιώς το ζήτημα.
    Σε κάθε περίπτωση προτιμώ να διαβάσω το βιβλίο της Ιστορίας ΣΤ’ Δημοτικού για να σχηματίσω ίδια γνώμη

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s