Όποτε μπορούμε στο σπίτι μου, μάς επιτρέπουμε την πολυτέλεια αγοράς και κατανάλωσης «βιολογικών-οργανικών» προϊόντων. Αναφέρομαι σε πολυτέλεια, επειδή τα προϊόντα αυτά συνεχίζουν να είναι ακριβότερα σε σχέση με τα «συμβατικά». Επίσης βάζω και εισαγωγικά, καθώς δεν γνωρίζω ποίοι είναι οι επακριβείς τεχνικοί όροι. Ίσως  ορθότερο να ήταν να έγραφα προϊόντα μη-εντατικής εκτροφής/καλλιέργειας ή προϊόντα εκθρεμμένα και καλλιεργημένα με φυσικές μεθόδους. Δεν ξέρω, ας επιμείνω, λοιπόν, στην ορολογία «βιολογικα-οργανικά», έστω και εάν κάνω λάθος.
Ενδέχεται, βέβαια, οι περισσότεροι από εμάς να κάνουμε λάθος από την στιγμή, που είμαστε οι καταναλωτές του τελικού προϊόντος και δεν έχουμε καθόλου ιδέα για την διαδικασία της παραγωγής του.
Είναι η άγνοιά μου, λοιπόν, όπως και κάτι, που συγκρούεται με την στοιχειώδη λογική, τα οποία αρχίζουν σιγά σιγά να με κάνουν όχι ενάντιο -διότι θεωρώ ότι με σωστό τρόπο οι νέες μέθοδοι μπορούν να αποδώσουν και στον άνθρωπο και στο περιβάλλον- αλλά κάπως σκεπτικό.
Πρέπει να σημειωθεί ότι θεωρείται λάθος η ταύτιση από ορισμένους των «βιολογικών-φυσικών» προϊόντων με διαδικασίες, όπου δεν έχουν εμπλακεί γεωπόνοι και κτηνίατροι. Κατανάλωση τέτοιων προϊόντων μπορεί να είναι εξίσου επικίνδυνη με την κατανάλωση συμβατικών προϊόντων, όπου οι παραγωγοί έχουν υπερβεί τις οδηγίες των ειδικών και επικινδυνότερη από την κατανάλωση συμβατικών προϊόντων, όπου η παραγωγή τους έχει γίνει με τον ενδεδειγμένο τρόπο. Μπορεί να σημαίνει την καλλιέργεια προϊόντων σε ακατάλληλα εδάφη ή την εκτροφή ζώων με λάθος τροφές. Πώς θα σάς φαινόταν να καταναλώνατε κάποια λαχανικά, που -ναι δεν παρεμβλήθηκε καθόλου ο γεωπόνος με τα φάρμακά του, αλλά λόγω της απουσίας του- καλλιεργήθηκαν σε έδαφος μολυσμένο; Ή το να τρώγατε κατσικάκι. το οποίο βόσκησε σε χωματερές; Δεν νομίζω ότι θα σας άρεσε. Ούτε και σε εμένα.
Πρώτον, πώς γνωρίζουμε -ιδίως στην περίπτωση των χύδην φρούτων και λαχανικών- ότι είναι όντως «βιολογικά-οργανικά»; Καλή τη πίστει ας το δεχθούμε. Αλλά ακόμα και στα συσκευασμένα «βιολογικά» βάσει καλής πίστης κινούμαστε. Εξάλλου και στα «συμβατικά» προϊόντα βάσει καλής πίστης οφείλουμε ( είμαστε αναγκασμένοι) να κινούμαστε. Θεωρούμε, λοιπόν, ότι ο παραγωγός «συμβατικών» σταμάτησε την χορήγηση φαρμάκων και ορμονών, όταν έπρεπε, δεν επιτάχυνε τον ρυθμό της ανάπτυξής τους. Το ίδιο και με τα κρέατα είτε είναι συμβατικά είτε οργανικά είτε είναι «συσκευασμένα» είτε χύμα: ότι έχουν εκτραφεί κλπ βάσει των παραδεδεγμένων πρακτικών. Δεν ξέρω εάν προέρχονται από τους ίδιους τους «οργανικούς» παραγωγούς ή από «καλοθελητές», οι οποίοι δρουν αυθαιρέτως αντ’ αυτών, αλλά δεν νομίζω ότι τους τιμούν διάφορες φήμες που κυκλοφορούν και που υπαινίσσονται ότι όλη η συμβατική παραγωγή δεν παράγεται όπως πρέπει κλπ και συνεπώς πρέπει να στραφούμε όλοι στην «οργανική» παραγωγή. Υπάρχουν οι Α, Β, Γ, Ω παραγωγοί, βιομηχανίες μεταποίησης κλπ που δεν πράττουν τα δέοντα. Αυτή η κουλτούρα της συνομωσιολογίας και της εκ των προτέρων καταδίκης υπάρχει και αλλού με συνέπειες ακόμα και στην ανάπτυξη και την απασχόληση, καθώς βλέπουμε να έχει υιοθετηθεί ως τρόπος σκέψης, θεμελιώδης μάλιστα, από την εισαγγελεύουσα τηλεόραση.
Δεύτερον και εδώ βρίσκεται η ουσία της απορίας μου. Το βιολογικό προϊόν πρέπει να είναι πιο σπάνιο, λόγω της χρήσης μη εντατικών μεθόδων, λόγω εποχικότητας κλπ, όμως έχω την αίσθηση ότι αυτό δεν συμβαίνει, αλλά υπάρχει και αυτό σε επαρκείς ποσότητες, είναι σχεδόν μαζικό. Πώς το σκέφτομαι αυτό; Από την εικαζόμενη καταναλωτική συμπεριφορά σε σχέση με την εικαζόμενη καταναλωτική συμπεριφορά που υπήρχε σε παλαιότερες εποχές. Για να απλοποιήσουμε τα πράγματα ας υποθέσουμε ότι υπάρχει μόνο το βόειο κρέας και ότι τα βρώσιμά του τμήματα είναι το φιλέττο και η μπριζόλα (καλά κομμάτα) και το μυαλό και τα «αμελέτητα» (κομμάτια δεύτερης διαλογής). Τα παλιά τα χρόνια, στα χρόνια της ψευδωνύμου αθωότητος ο καταναλωτής σπάνια κατανάλωνε τα τμήματα δεύτερης διαλογής, όχι επειδή ήταν τέτοια, αλλά επειδή ήταν ακόμα και αυτά ακριβά σε σχέση με τα φρούτα, λαχανικά και όσπρια που αποτελούσαν το κύριο μέρος της διατροφής του, και ακόμα σπανιότερα ή και (σχεδόν) ποτέ τα καλά κομμάτια. Η εξέλιξη της επιστήμης, η εκβιομηχάνιση κλπ επέτρεψαν σε ολοένα και μεγαλύτερα τμήματα του πληθυσμού να έχει συχνότερη πρόσβαση στο ιδεοτυπικό βόειο κρέας (σε όλα του τα κομμάτια), ενώ η περαιτέρω άνοδος του βιοτικού επιπέδου σε συνδυασμό με τις όποιες υπερβολές στην σχεδόν αποκλειστική ζήτηση των «καλών κομματιών». Πράγματι, εάν κοιτάξετε γύρω σας, πολλοί λίγοι άνθρωποι και ίσως στα πλαίσια της τόλμης θα φάνε κομμάτια, όπως το μυαλό. Οι περισσότεροι από εμάς θα επιμείνουν στα καλά κομμάτια. Σχηματικά με λίγα λόγια, κάποτε το ιδεοτυπικό μας βόδι έτρεφε τέσσερις: ένας θα έπαιρνε το φιλέττο, ένας την μπριζόλα, ο άλλος το μυαλό και ο άλλος τα αμελέτητα. Από μια εποχή και μετά συμπεριλαμβανομένης της σημερινής χρειάζονται δύο βόδια για να τραφούν τέσσερις, αφού θα χρησιμοποιηθούν οι μπριζόλες και τα φιλέττα, ενώ τα κομμάτια δεύτερης διαλογής θα πεταχθούν. Αντιοικονομική και αντιοικολογική παραγωγή, αφού υπάρχει μεγαλύτερη ζήτηση και επιβάρυνση για διατροφή των ζώων, αχρήστευση τροφής και ό,τι αυτή μπορεί να προσφέρει, έστω και ως δεύτερης διαλογής κλπ. Έχω την αίσθηση, όμως, ότι και οι οργανικοί παραγωγοί σε αυτήν την ζήτηση ανταποκρίνονται, συνεπώς επιβαρύνουν και αυτοί το περιβάλλον με την εκτροφή δύο ιδεοτυπικών βοδιών αντί για ένα, έστω και εάν γίνεται με οργανικό τρόπο και εκεί έγκειται ο σκεπτικισμός μου. Επιπλέον, πώς ανταποκρίνονται στην «βιομηχανική» ζήτηση με μη-βιομηχανικό» τρόπο; Κάτι ανάλογο και με τα λαχανικά, εάν και εδώ έχει επανέλθει ( ή ποτέ δεν είχε φύγει) η ιδέα του κάθε λαχανικού κλπ στην εποχή του. Ακόμα, όμως, και τότε εμμένουμε περισσότερο σε ένα είδος αντί να μοιράζουμε την ζήτησή μας.

Advertisements

2 responses »

  1. Ο/Η Charoulita λέει:

    Μου άρεσε το παράδειγμά σου, που αναφέρεις ότι τώρα χρειαζόμαστε περισσότερα ζώα. Κι εμένα με είχε προβληματίσει το γεγονός ότι βρίσκουμε σε αφθονία τα «καλά» μέρη ενός ζώου και πιστεύω ότι δε θα ήθελα να βρισκόμουν σε σχετικές εγκαταστάσεις! Όμως για ένα να είσαι σίγουρος, ότι τίποτα δεν πάει χαμένο. Για τον απλούστατο λόγο… Λεφτά και Απόδοση! Ακόμα και τα μέρη του ζώου που δεν πάνε προς ανθρώπινη κατανάλωση, προωθούνται στη βιομηχανία των ζωικών τροφών (εννοώντας κατοικιδίων). Το οποίο το βρίσκω πολύ καλό, δεδομένου ότι ένα οικόσιτο ζώο χρειάζεται το κρέας στη διατροφή του και αυτό που για εμάς μπορεί να μην είναι θρεπτικό ή νόστιμο σε εκείνο να του παρέχει τα στοιχεία που χρειάζεται.
    Στα φρούτα και λαχανικά, ο δικός μου προβληματισμός είναι.. Αν είμαστε αγρότες και γείτονες κι εγώ χρησιμοποιώ ουσίες που δε μου επιτρέπουν να ισχυριστώ ότι τα προϊόντα μου είναι οργανικα ή βιολογικά αλλά εσύ δε χρησιμοποιείς στα δικά σου, αυτό σημαίνει ότι τα δικά σου είναι ανεπηρέαστα από τις ουσίες που έχουν θρέψει το δικό μου χώμα και άρα μπορείς να ισχυριστείς ότι παράγεις βιολογικά/οργανικά; Το χώμα δεν είναι ενιαίο; Με το νερό, τη βροχή, τον αέρα δε μεταφέρονται ουσίες;
    Δεν είμαι ειδικός, μπορεί να είναι αβάσιμη η απορία μου…

  2. Ο/Η Charoulita λέει:

    Επίσης νομίζω ότι για να ισχυριστείς ότι ένα κρέας είναι οργανικό θα πρέπει να αποδεικνύεις ότι ό,τι κατανάλωσε αυτό το ζώο είναι οργανικό.. και πιστεύω ότι απέχουμε πολύ από αυτό. Πρόσφατα είχα διαβάσει ένα σχετικό αμερικανικό άρθρο για τις οργανικές ζωοτροφές που ισχυριζόταν οτι με τη χρήση του όρου μπορεί να παραπλανηθεί ο καταναλωτής γιατί δεν ορίζεται καθαρά στον κώδικα τροφίμων και ποτών των ΗΠΑ. Και στις ΗΠΑ βρίσκεις από κουνουπίδι μέχρι αφρό για τα μαλλιά με την ένδειξη οργανικό (και δεν υπερβάλλω!)οπότε για κάποιο λόγο τα προτιμώ μεν,έίμαι επιφυλακτική δε.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s